Izrael grozi zerwaniem umowy Trumpa z Iranem i powrotem do wojny na pełną skalę
Minister bezpieczeństwa narodowego Izraela Itamar Ben-Gwir oświadczył, że jego kraj nie pozwoli USA i Iranowi zawrzeć porozumienia, które nazwał „złą umową”. Wezwał również do odcięcia prądu w Libanie i powrotu do pełnoskalowych działań wojennych na południu kraju.
[Sedno]: co naprawdę się dzieje
Itamar Ben-Gwir nie tylko „zagroził” zerwaniem umowy. Ogłosił Izrael samodzielnym graczem, który nie zgadza się już być młodszym partnerem USA. Jego oświadczenie to nie spontaniczna emocja, ale zaplanowane ultimatum, uzgodnione z innymi „jastrzębiami” w izraelskim gabinecie – Becalelem Smotriczem i częścią dowództwa wojskowego.
Rzeczywistość jest taka: Izrael znalazł się poza negocjacjami, które określają jego bezpieczeństwo na dziesięciolecia. Według przecieków w The New York Times, Waszyngton nie tylko odsunął Tel Awiw od dialogu z Teheranem – strona izraelska nie otrzymuje nawet aktualnych informacji o przebiegu rozmów. To upokarzający cios dla Netanjahu, który obiecywał Izraelczykom „zmianę reżimu” w Iranie, a teraz musi patrzeć, jak Trump dogaduje się z tym samym reżimem.
Ben-Gwir żąda od Netanjahu, by „uderzył pięścią w stół Trumpa”. Ale za tą brawurą kryje się panika: izraelscy „jastrzębie” rozumieją, że umowa Trumpa z Iranem zostanie podpisana w ciągu najbliższych 5-7 dni, a oni prawie nie mają już czasu na sabotaż.
Chronologia i kontekst
- 19 maja 2026: Źródła Fox News podają, że ramowe porozumienie między USA a Iranem jest gotowe w 95%. Iran znosi blokadę Cieśniny Ormuz, USA znoszą blokadę morską i część sankcji. Kwestia nuklearna została odłożona na później.
- 20 maja: The Wall Street Journal publikuje artykuł redakcyjny, nazywając umowę „zdradziecką”. Do krytyki dołącza republikański senator Lindsey Graham.
- 24 maja, rano: Izraelskie wojsko ostrzega 10 wiosek na południu Libanu przed ewakuacją przed uderzeniami. Armia przygotowuje się do rozszerzenia operacji lądowej.
- 24 maja, wieczór: Ben-Gwir publikuje w mediach społecznościowych wezwanie do „powrotu do wojny w Libanie”, odcięcia prądu w kraju i zajęcia regionu Zahrani na południu.
- 25 maja: Minister finansów Smotricz wtóruje Ben-Gwirowi, wzywając do bombardowania Bejrutu: „Za każdy dron wybuchowy – 10 zniszczonych budynków w Bejrucie”. Zatwierdza specjalny budżet w wysokości 692 mln USD na opracowanie środków przeciw dronom.
- 26 maja: Trump najpierw oświadcza, że umowa jest „w dużej mierze uzgodniona”, a kilka godzin później pisze na Truth Social: „umowa nie jest w pełni uzgodniona”. Sekretarz stanu Rubio daje dyplomatom „jeszcze kilka dni”, grożąc w przypadku niepowodzenia „znalezieniem innej drogi”.
Kluczowy szczegół, który umknął mediom: Izrael zmuszony jest korzystać z pomocy regionalnych sojuszników i ich sieci szpiegowskich, aby śledzić ruchy irańskiego przywództwa. Własny wywiad kraju nie jest w stanie zdobyć danych, ponieważ USA zablokowały kanały wymiany informacji – kara za próby zerwania negocjacji przez Izrael.
Kto wygrywa, a kto przegrywa
Wygrywają:
- Iran. Teheran uzyskuje zniesienie sankcji i legitymizację swojego reżimu bez realnych ustępstw w programie nuklearnym. Umowa Trumpa, według ekspertów The Guardian, jest nawet słabsza od porozumienia Obamy z 2015 roku, które Netanjahu nazywał wówczas „historycznym błędem”.
- Chiny i Rosja. Pekin i Moskwa wykorzystały trzymiesięczny konflikt, aby wzmocnić swoje wpływy w regionie. Iran po umowie będzie mniej zależny od rosyjskiej broni, ale strategicznie Pekin zyskuje dostęp do irańskich zasobów energetycznych po obniżonych cenach.
- Osobiście Trump. Prezydent USA otrzymuje kartę przetargową przed wyborami: „zakończył wojnę na Bliskim Wschodzie” w 90 dni, w przeciwieństwie do swoich poprzedników. Nawet jeśli umowa jest zła, dla przeciętnego Amerykanina brzmi to jak zwycięstwo.
Przegrywają:
- Izrael. Kraj wydał na wojnę z Iranem i Hezbollahem około 25 mld USD bezpośrednich wydatków wojskowych (szacunek Instytutu Bezpieczeństwa Narodowego). Najwyższy przywódca Ali Chamenei został zabity, ale reżim w Teheranie przetrwał – co więcej, wychodzi z kryzysu jako legitymizowany negocjator. Izrael stracił ponad 3100 cywilów w Libanie i około 400 żołnierzy, a celów strategicznych nie osiągnął.
- Binjamin Netanjahu. Premier znalazł się w politycznej pułapce. Jeśli poprze umowę – straci skrajną prawicę (Ben-Gwir i Smotricz wyjdą z koalicji, rząd upadnie). Jeśli ją zerwie – pokłóci się z Trumpem na 4 miesiące przed wyborami w USA. Sondaże pokazują, że ponad jedna trzecia izraelskich Żydów jest „bardzo lub dość niezadowolona” z zawieszenia broni.
- Mieszkańcy Libanu. Kraj stracił już 3123 osoby zabite od początku konfliktu. Eskalacja, której żądają Ben-Gwir i Smotricz, oznacza nowe bombardowania Bejrutu, odcięcie prądu i katastrofę humanitarną.
Czego media nie mówią
Nieoczywisty insight: Groźby Ben-Gwira „zerwania umowy” to nie tylko retoryka. Izrael ma realną dźwignię nacisku: może przeprowadzić prewencyjny atak na irańskie obiekty nuklearne w Natanz lub Fordo przed podpisaniem porozumienia. Taki atak stworzy „fakt dokonany”, po którym Trump nie będzie mógł podpisać umowy – wyglądałoby to jak kapitulacja przed izraelskim ultimatum.
Według źródeł wywiadowczych, izraelskie siły powietrzne przeprowadziły już dwie misje treningowe nad Morzem Śródziemnym z tankowaniem w powietrzu – standardowe przygotowanie do dalekiego uderzenia. Cel: zniszczenie wirówek w Natanz bez naruszania amerykańskich obiektów w regionie. Data możliwego ataku – 1-4 czerwca, na 3-4 dni przed przewidywanym podpisaniem umowy.
Drugi insight: Ben-Gwir i Smotricz żądają eskalacji w Libanie nie tyle dla pokonania Hezbollahu, ile dla stworzenia pretekstu, aby Netanjahu mógł powiedzieć Trumpowi: „Nie możemy zawrzeć zawieszenia broni, dopóki Hezbollah nie zostanie rozbrojony. Najpierw zakończcie z nimi, potem podpisujcie umowę z Iranem”. To próba zmiany agendy: przeniesienia uwagi z Iranu na Liban, gdzie izraelska armia ma przewagę taktyczną.
Budżet 692 mln USD na walkę z dronami, który zatwierdził Smotricz, to nie realna obrona. To sygnał polityczny: „Przygotowujemy się do długiej wojny, a nie do rozejmu”. Połowa tej kwoty pójdzie na kontrakty z izraelskim przemysłem zbrojeniowym, który jest ważnym sponsorem partii Smotricza.
Prognoza: następne 30 dni i 90 dni
30 dni (do końca czerwca 2026):
- Trump podpisze ramowe porozumienie z Iranem między 5 a 10 czerwca. Umowa będzie obejmować: zniesienie blokady morskiej, otwarcie Cieśniny Ormuz, odmrożenie 6 mld USD irańskich aktywów w zamian za 5-letnie zamrożenie wzbogacania uranu powyżej 3,67%. Pełne porozumienie nuklearne nie zostanie podpisane – to „ustalenia pierwszego etapu”.
- Netanjahu publicznie poprze umowę pod naciskiem Trumpa, ale z zastrzeżeniami („Izrael zastrzega sobie prawo do samoobrony”). Ben-Gwir i Smotricz wyjdą z koalicji, rząd znajdzie się w kryzysie.
- Izraelscy „jastrzębie” spróbują uderzyć na irańskie obiekty przed podpisaniem – prawdopodobieństwo 40%. Jeśli do tego dojdzie, umowa upadnie, a Trump zagrozi Izraelowi wstrzymaniem pomocy wojskowej (około 3,8 mld USD rocznie).
90 dni (do końca sierpnia 2026):
- W Izraelu odbędą się przedterminowe wybory (sierpień-wrzesień). Netanjahu straci stanowisko premiera, a jego miejsce zajmie albo Jair Lapid (centrysta), albo ktoś z wojskowych (np. były szef Sztabu Generalnego).
- Hezbollah nasili ataki na terytorium Izraela, wykorzystując przerwę w negocjacjach do przegrupowania. Konflikt na południu Libanu przejdzie w fazę tłącą się z okresowymi ostrzałami – do 20 rakiet tygodniowo.
- USA rozpoczną stopniowe zmniejszanie obecności wojskowej w Zatoce Perskiej: dwa lotniskowce (USS Truman i USS Roosevelt) zostaną odwołane do USA na planowy remont. Stworzy to próżnię siłową, którą spróbują wypełnić Chiny (baza morska w Omanie) i Turcja (rozszerzenie obecności w Katarze).
- Gospodarka Iranu otrzyma krótkoterminowy impuls: PKB wzrośnie o 4-5% w drugiej połowie 2026 roku dzięki wznowieniu eksportu ropy (do 1,5 mln baryłek dziennie). Ale problemy strukturalne (inflacja 35%, bezrobocie 22%) pozostaną.
Prognoza redakcji
Aktyw: izraelski szekel (USD/ILS), kierunek – umiarkowane osłabienie w ciągu najbliższych 24–72 godzin na tle niepewności politycznej. Kluczowe poziomy: obecny kurs 3,75, najbliższy opór 3,82 (przebicie otworzy drogę do 3,88). Stopień pewności: średni, ponieważ rynek już zdyskontował część ryzyka wyjścia skrajnej prawicy z koalicji, ale pełna skala kryzysu rządowego nie została jeszcze wyceniona. Główne ryzyko – jeśli Ben-Gwir i Smotricz nie wyjdą natychmiast z rządu, a będą kontynuować targi, szekel może umocnić się z powrotem do 3,70. To opinia redakcji, a nie rekomendacja inwestycyjna.
— Editorial Team
