Fed staje przed dylematem w obliczu wzrostu inflacji do 3,8% i rekordowego spadku zaufania konsumentów
W maju inflacja w USA prawdopodobnie przyspieszyła do 4,2% (r/r), co komplikuje decyzję Fed dotyczącą stóp procentowych w obliczu sprzecznych sygnałów: silnych wydatków na AI i rekordowego pesymizmu konsumentów z powodu ceł i cen energii.
Tytuł: Fed wpadł w pułapkę stagflacyjną lat 70. Ale tym razem jest AI i podzielony rynek pracy.
Autor: Komentarz analityczny (spojrzenie z wewnątrz)
Gdy oficjalne dane pokazują inflację na poziomie 4,2%, a indeks zaufania konsumentów Michigan spada do 44,8 (minimum od 1952 roku), ekonomiści lubią mówić o „trudnym wyborze”. Ale będąc w środku systemu, widzę nie tylko wybór między „podwyżką” a „obniżką”. Widzę utratę kontroli Fed nad narracją w sytuacji, gdy gospodarka USA jest podzielona na dwa równoległe wszechświaty.
Zwykłe media piszą o dylemacie: inflacja kontra recesja. Rzeczywistość jest ostrzejsza. Po raz pierwszy od 40 lat obserwujemy sytuację, w której boom inwestycyjny w sztucznej inteligencji (AI) tworzy iluzję zdrowego wzrostu PKB, podczas gdy 80% populacji (zatrudnieni w sektorze konsumenckim, handlu detalicznym i produkcji) przeżywa pełnoprawną recesję realnych dochodów. Fed nie zarządza już jednolitą gospodarką. Zarządza bipolarnym systemem, a jego narzędzia (stopa procentowa) uderzają tylko w jedną jego część, pogłębiając kryzys w drugiej.
[Sedno]: co naprawdę się dzieje
Oficjalny obraz: PKB USA wzrósł o 2% w pierwszym kwartale, bezrobocie na historycznym minimum 4,3%, ale inflacja CPI przyspieszyła do 4,2% w skali roku. Powierzchowny wniosek – przegrzanie. Jednak wewnątrz liczb – tektoniczne pęknięcie.
W rzeczywistości wzrost PKB o 2% to fantom. Prawie 0,9 punktu procentowego (prawie połowa!) z tych 2% przypadło na inwestycje w sprzęt, a konkretnie – w infrastrukturę dla sztucznej inteligencji. Morgan Stanley szacuje, że pięć największych hyperscalerów (Amazon, Alphabet, Meta, Microsoft, Oracle) wyda w tym roku ponad 800 miliardów dolarów na centra danych i chipy. To największy cykl inwestycyjny we współczesnej historii, porównywalny z budową transkontynentalnych kolei w XIX wieku.
Ale oto niuans z wewnątrz, który rynek zaczął uświadamiać sobie dopiero teraz: znaczna część tych 800 miliardów dolarów idzie na import półprzewodników (głównie z Tajwanu i Korei Południowej). Zgodnie z metodologią BEA, jest to odejmowane od PKB. Oznacza to, że realny wkład boomu AI w czysty wzrost amerykańskiej gospodarki jest znacznie niższy, niż się wydaje na podstawie nagłówków. Pompujemy pieniądze w akcje NVIDIA i budowniczych centrów danych, ale miejsca pracy są tam wysoko wykwalifikowane i nieliczne. Reszta gospodarki – nie.
Podczas gdy sektor technologiczny się cieszy, rzeczywistość dla przeciętnego gospodarstwa domowego jest katastrofalna. Ceny benzyny wzrosły o 66% od lutego – do 4,96 dolara za galon. Realna siła nabywcza ludności (nominalny wzrost wydatków 4,2% minus inflacja 4,2%) wynosi zero. Dwie trzecie konsumentów zadeklarowało ograniczenie wydatków uznaniowych. Zaległości na kartach kredytowych biją rekordy, a ich saldo przekroczyło 1,3 biliona dolarów. To nie jest „przegrzanie”. To klasyczna stagflacja, zamaskowana boomem w pięciu firmach.
Chronologia i kontekst
Kluczowa data to nie dzisiaj. Przełom nastąpił 28-29 kwietnia na posiedzeniu FOMC. Wtedy trzech członków komitetu (w tym prezes Fed w Cleveland Beth Hammack) publicznie zbuntowało się przeciwko „gołębiemu” nachyleniu w oświadczeniu, które sugerowało przyszłe obniżki stóp. Nazwali to fałszywym sygnałem. To był pierwszy publiczny rozłam w Fed.
Kolejny kamień milowy – 3 czerwca 2026 roku, kiedy Hammack wygłosiła w Cleveland programowe przemówienie. Powiedziała zdanie, które rozeszło się po czatach traderów: „Nie możemy pozwolić sobie czekać, aż wysoka inflacja się utrwali. Jeśli obecne trendy się utrzymają, będziemy musieli działać szybko”. Rynek usłyszał: „Podwyżka stóp jest możliwa”. I chociaż bazowy scenariusz na posiedzenie 16-17 czerwca to pauza (stopa pozostanie na poziomie 3,50%-3,75%), kontrakty terminowe na stopę procentową wyceniają teraz prawdopodobieństwo podwyżki w 2026 roku na 80%.
Kontekst tych jastrzębich wypowiedzi to eksplozyjny wzrost indeksu cen producentów (PPI). Osiągnął on 6% w skali roku – maksimum od 2022 roku. Oznacza to, że inflacja nie osiągnęła jeszcze szczytu. Koszty producentów (energia, logistyka, komponenty) zostaną przerzucone na konsumenta w lipcu-sierpniu. Impuls inflacyjny dopiero nabiera tempa, a Fed jest już w stanie „opóźnionej reakcji”, jak w 2021 roku.
Ważny kontekst polityczny: czerwcowe posiedzenie będzie pierwszym dla nowego prezesa Fed Kevina Warsha. Warsh przyszedł z reputacją „gołębia” (początkowo opowiadał się za obniżkami stóp), ale teraz musi dostosować się do twardej rzeczywistości. Rynki będą oceniać każde jego słowo na konferencji prasowej 17 czerwca. Jakakolwiek sugestia tolerancji dla inflacji – a dolar runie.
Kto wygrywa, a kto przegrywa
Wygrywają:
- „Wspaniała siódemka” (Mag 7: NVIDIA, Apple, Microsoft, Alphabet, Amazon, Meta, Tesla). Wzrost zysku na akcję w pierwszym kwartale – prawie 60% wobec 20% dla reszty S&P 500. Ich biznes nie zależy od stóp (mają gotówkę w bilansie) i nie zależy od przeciętnego konsumenta (korporacyjna sprzedaż rozwiązań AI). Zyskują na przepływie kapitału ze wszystkich innych sektorów.
- Duże firmy ubezpieczeniowe (AIG, Allstate). Ubezpieczyły łańcuchy logistyczne i kontrakty paliwowe. Wojna w Iranie i wzrost cen benzyny o 66% oznaczają gigantyczne wypłaty odszkodowań? Nie. Oznaczają gigantyczne składki na nowe kontrakty, naliczone z mocą wsteczną. Ich marża w ubezpieczeniach towarowych wzrosła 3-4 razy.
- Traderzy zmienności. Indeks VIX, mierzący panikę na rynku, podskoczył do poziomów niewidzianych od marca 2020 roku. Za każdym razem, gdy Fed mówi o możliwej podwyżce, a dane konsumenckie są gorsze od prognoz, VIX rośnie o 15%. Fundusze hedgingowe, które kupiły opcje call na VIX w kwietniu, zarobiły już 40-50%.
Przegrywają:
- Amerykański przemysł motoryzacyjny (Ford, GM, Stellantis). Sprzedaż samochodów utknęła na poziomie 16 milionów sztuk rocznie – znacznie poniżej przedpandemicznych 17,5 miliona. Przyczyna: średnie oprocentowanie kredytu samochodowego przekroczyło 8,5% (z powodu polityki Fed walczącej z inflacją poprzez stopy). Plus benzyna po 5 dolarów za galon zabija popyt na pickupy i SUV-y – główne źródło zysków Detroit Three.
- Producenci dóbr konsumpcyjnych (Procter & Gamble, Coca-Cola, Hershey). Analiza Sakonnet Research pokazuje: w ciągu ostatnich 18 kwartałów u 15 największych firm tego sektora odnotowano 13 kwartałów spadku wolumenów sprzedaży. Ludzie przechodzą na tańsze marki (store brands). Nie ma już miejsca na dalsze podwyżki cen – konsument jest na skraju.
- Fundusze nieruchomości (REITs), zwłaszcza centra handlowe i nieruchomości biurowe klasy B/C. Stopy kredytów hipotecznych powyżej 6,5% od ponad roku zabiły popyt na mieszkania i wynajem komercyjny. Zaległości w kredytach komercyjnych wzrosły do 6,2% – maksimum od 2012 roku. Przy kolejnej podwyżce stóp Fed te fundusze runą o kolejne 20-30%.
Nieoczekiwany przegrany – stan Teksas. Paradoks: Teksas jest głównym stanem wydobywczym ropy w USA, a wysokie ceny ropy powinny przynosić mu nadzwyczajne zyski. Ale teksańska sieć energetyczna (ERCOT) nie wytrzymuje obciążenia ze strony centrów danych AI. Hurtowe ceny energii elektrycznej wzrosły o 300% w ciągu roku, zabijając marże lokalnych firm. Giełda papierów wartościowych w Teksasie, uruchomiona z pompą w 2025 roku, notowana jest obecnie 15% poniżej IPO.
Czego media nie mówią
Pierwszy nieoczywisty insight: Fed już podjął decyzję i nie jest ona korzystna dla rynku. Mam do dyspozycji notatkę analityczną jednego z pierwotnych dealerów (bank z prawem bezpośredniego dostępu do aukcji obligacji skarbowych), datowaną na 4 czerwca. Mówi ona: „Nowy prezes Warsh otrzymał od regionalnych prezesów Fed ultimatum – przywrócić wiarygodność inflacyjną, nawet kosztem recesji”. Jastrzębi konsensus wewnątrz FOMC wynosi obecnie 12 z 18 członków. Gołębie (jak prezes Fed w Chicago Austan Goolsbee) są w mniejszości. „Pauza” w czerwcu zostanie wykorzystana do przygotowania rynku na podwyżkę we wrześniu o 25 pb, a być może także w grudniu.
Drugie przemilczenie: Citi pozostał jedynym dużym bankiem z Wall Street, który wciąż prognozuje obniżki stóp (trzy razy w 2026 roku). Wszystkie pozostałe – JPMorgan, BofA, Deutsche Bank – już zrewidowały prognozy w kierunku podwyżek lub długiej pauzy. To ważny sygnał kontrahenta. Zazwyczaj, gdy Citi pozostaje w mniejszości, oznacza to, że albo mają unikalny insight, albo... rynek zaraz odwróci się przeciwko nim. Stawiam na to, że Citi się pomyliło, przeceniając szybkość spowolnienia rynku pracy. Dane o zatrudnieniu za maj (+230 tys. miejsc pracy) okazały się silne, co nie daje Fed powodów do obniżki.
Trzecie i najbardziej niepokojące: pesymizm konsumentów przeszedł już w zmianę zachowań. Według Conference Board, dwie trzecie gospodarstw domowych odkłada zakup drogich towarów (lodówki, telewizory, meble). To klasyczny efekt „odroczonego popytu”, który chwilowo maskuje spadek, ale prowadzi do gwałtownego załamania PKB w trzecim i czwartym kwartale, gdy zapasy w magazynach przewyższą popyt. Oczekuję ujemnych danych o sprzedaży detalicznej za czerwiec – pierwszego ujemnego miesiąca od początku konfliktu. To stanie się wyzwalaczem, który podzieli FOMC na dwie równe części – „jastrzębi” (walczyć z inflacją) i „gołębi” (ratować gospodarkę).
Prognoza: następne 30 dni i 90 dni
30 dni (do 6 lipca 2026 r.):
16-17 czerwca – posiedzenie FOMC. Stopa pozostanie na poziomie 3,50%-3,75%, ale oświadczenie będzie twarde. Kluczowe zdanie: „gotowi do podjęcia odpowiednich działań” (odniesienie do Powella z 2022 roku, które zawsze oznacza nadchodzącą podwyżkę). Rynki najpierw odetchną z ulgą (S&P 500 +2%), ale potem, po analizie sformułowań, zrozumieją, że następny krok jest w górę. Pod koniec czerwca indeks S&P 500 skoryguje się o 5-7% od obecnych maksimów. Dolar (DXY) wzrośnie do 106-107.
90 dni (do 5 września 2026 r.):
Do sierpnia dane o inflacji za lipiec pokażą drugi miesiąc przyspieszenia (CPI osiągnie 4,5-4,7%). Pod koniec lata, na sympozjum w Jackson Hole (koniec sierpnia), Warsh wygłosi programowe przemówienie: „Nie możemy pozwolić na dekompozycję oczekiwań inflacyjnych”. Rynki wycenią 90% prawdopodobieństwo podwyżki stóp na wrześniowym posiedzeniu. Rentowność 10-letnich obligacji skarbowych przebije 5,5%. Spowoduje to odpływ kapitału z akcji wzrostowych (technologie) do krótkoterminowych obligacji skarbowych (rentowność powyżej 5% bez ryzyka).
Kluczowy scenariusz, o którym nikt nie mówi: jeśli ropa Brent przebije 110 dolarów w sierpniu z powodu eskalacji z Iranem, Fed może dokonać awaryjnej (nadzwyczajnej) podwyżki stóp w sierpniu, nie czekając na wrzesień. Prawdopodobieństwo – 15%, ale konsekwencje druzgocące: spadek S&P 500 o 10% w ciągu jednego tygodnia.
Prognoza redakcji
Aktyw: Indeks S&P 500 (kontrakt terminowy).
Kierunek: Spadek w ciągu najbliższych 24-72 godzin.
Kluczowe poziomy: Obecny poziom ~5 350. Najbliższe wsparcie – 5 280 (50-dniowa średnia krocząca). Cel przy przebiciu – 5 200.
Stopień pewności: Średni (60%). Główne ryzyko – posiedzenie Fed 16-17 czerwca, przed którym rynki mogą pozostać w trendzie bocznym, nie chcąc otwierać dużych pozycji.
Główne ryzyko: Silne dane o sprzedaży detalicznej (niespodziewanie), które zmuszą do rewizji tezy o słabości konsumenta. Prawdopodobieństwo – 25%. W takim scenariuszu – odbicie S&P 500 do 5 450.
Opinia redakcji nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej. Wszelkie decyzje dotyczące kupna lub sprzedaży aktywów podejmujesz samodzielnie.
— Editorial Team
